Doelen stellen helpt bij het verhogen van je prestaties en het geeft je meer motivatie. Je kan erdoor groeien en jezelf ontwikkelen. Het klinkt bijna te mooi om waar te zijn. Maar het is echt zo.
En dat biedt je veel kansen.
Het heeft alleen weinig zin om random een lijstje met doelen op te maken. Vaak schrijven we wat dingen op en als je goed oplet conflicteren ze ook nog met elkaar. Denk maar aan: ik wil meer rust nemen én ik wil promotie maken/meer verdienen etc.
Dat gaat je niet helpen. Sterker nog, van dat soort vage doelen die niet concreet zijn kan je juist stress krijgen.
Dus ik ben op onderzoek gegaan over hoe je wel effectief doelen kan stellen.
En dat was interessant.
SMART doelen stellen is niet zo effectief
Je hoort het vaak. Als je doelen gaat stellen dan doe je dit SMART.
SMART staat voor Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch en Tijdgebonden. Dit is de methode die in ieder boek wordt geprezen. Dat komt o.a. door een studie onder Yale studenten waaruit bleek dat zij veel effectiever waren dan hun medestudenten als zij hun doelen SMART hadden opgeschreven. Zij zouden na 10 jaar een hoger inkomen hebben en een betere baan.
En nu komt het, dit hele onderzoek blijk niet te bestaan. Yale heeft hier een verklaring over afgegeven, omdat er zo vaak naar werd gevraagd.
Sterker nog, uit steeds meer bronnen blijkt dat SMART niet voor alle doelen effectief is en vaak gericht is op de korte termijn. De kritiek neemt toe. En het kan zelfs de nodige bijwerkingen geven, denk aan stress of zelfs burn-out.
SMART kan je zeker inzetten als methode, maar er mist een belangrijk component.
Doelen stellen: CLARITY
Als je op een goede manier je doelen stelt, dan helpen ze je absoluut vooruit.
De kunst is om dit op een goede manier te doen.
Beeld je eens in: hoe wil je dat jouw leven eruit ziet over een half jaar, jaar of 5 jaar? Welke mensen staan om je heen? Hoe voel je je? Waar zou je willen staan?
Doelen worden effectief wanneer je ze krachtig en persoonlijk kan beleven. Het gaat erover dat ze overeenkomen met je intrinsieke motivaties.
Dit is een belangrijk punt: zoek een de diepere betekenis op achter het doel. Als je dit helder op papier hebt staan, dan kan je doelen stellen die bij dit beeld aansluiten en die motiveren je ook op de lange termijn om naar dit hogere doel toe te werken.
Ook helpt het om doelen uitdagend te maken, dit maakt je namelijk nog gemotiveerder.
Een nieuw acroniem dat hierbij kan passen is: CLARITY (clear, action-orientated, important, time-bound, your why).
Note: deze is ook niet wetenschappelijk onderbouwd. Elementen komen overeen met SMART maar CLARITY bevat wel een belangrijke toevoeging: your why. Als je waarom achter het doel helder is, dan is je motivatie een stuk sterker.
Stappen om doelen te stellen
Stap 1: visualiseer waar je wilt staan over een paar maanden, een jaar of misschien wel 5 jaar. Beeld je in wie er om je heen staan, hoe jij je voelt, wat voor een persoon je dan wilt zijn.
Helder?
Schrijf dan alles op wat er in je opkomt. Je wilt schrijven over de persoon die je wilt zijn, wat je hebt bereikt en waarom dat belangrijk voor je is. Dit gaat dus over je hogere doel.
Stap 2: break it down. Om jouw hogere doel te bereiken moet je kleinere stapjes maken van het grotere geheel. Wat zou je de komende weken kunnen doen bijvoorbeeld?
Voor die kleine stappen kan je goed de SMART methode gebruiken.
In het kort, zo stel je SMART doelen op:
S: Specifiek: wat wil je bereiken, wie is erbij betrokken, waar wil je het doel behalen, wanneer en waarom is het belangrijk voor je?
M: Meetbaar: hoeveel, hoe meet je dit, wat is je eindresultaat?
A: Acceptabel: is het logisch dat je dit doel wilt behalen?
R: Realistisch: zijn de stappen haalbaar? Heb je kennis, middelen om het doel te behalen? Is het doel te moeilijk of makkelijk?
T: Tijdsgebonden: stel een duidelijk begin en eindpunt vast. Wanneer je het doel uiterlijk gehaald?
Stap 3: maak een actieplan
Misschien wel de belangrijkste stap, aangezien we deze stap vaak vergeten. Maak je doel nu namelijk concreet en plan de stappen daadwerkelijk in. De volgende vragen helpen je hierbij:
- Welke concrete stappen moet ik zetten binnen die periode?
- Welke bronnen kan ik gebruiken?
- Wie kan me helpen om mijn doel te bereiken?
Valkuilen
Hoe goed we een jaar ook kunnen beginnen en mooie doelen kunnen stellen. Soms lukt het toch niet om ze te behalen. Dat kan aan een paar dingen liggen.
- Je doelen zijn niet haalbaar: ze zijn te vaag en abstract. Denk aan: ik wil meer rust of meer sporten. Dit is niet concreet genoeg, en daardoor kan je dit doel ook moeilijk halen. Belangrijk om je doel dus realistisch, specifiek en tijdsgebonden te maken.
- Te veel naar anderen luisteren: houd je ogen op je doel gericht. Soms kunnen anderen je vertellen hoe of wat je moet doen. Laat je hierdoor niet gek maken. Blijf bij jezelf en jouw missie.
- Niet gedeeld: een doel behalen wordt een stuk makkelijker als je het deelt met anderen. Zij kunnen je niet alleen aanmoedigen om je doel te behalen, ze zorgen er ook voor dat jij je accountable voelt.
Hulp nodig?
Blijft het lastig om je doelen te behalen of weet je niet waar te beginnen? Dat kan heel vervelend zijn. Weet dat je altijd contact kan opnemen met mij om de opties te bespreken.
Meteen op de hoogte zijn van nieuwe artikelen?
Meld je hier aan voor de nieuwsbrief van To the sky.