Grenzen aangeven

Waarom grenzen aangeven?

Je eigen grenzen kennen en aangeven is belangrijk. Grenzen beschermen jou. Duidelijk grenzen aangeven houdt je in balans en zorgt ervoor dat je dichtbij jezelf blijft.

Grenzen zijn belangrijk in iedere relatie. En met name voor de relatie met jezelf. Zonder grenzen is het niet duidelijk wat wel en niet kan binnen een relatie. Je raakt dat zelf de grip kwijt op de relatie of situatie, en dat kan vervelende gevolgen op jouw mentale gezondheid hebben. Denk aan stress of zelfs overspanning en burn-out of het kwijtraken van zelfrespect.

Wat zijn grenzen?

Een grens kan je zien als een lijn die je trekt tussen jezelf en de anderen. Die lijn is er voor jouw bescherming. Hoe sterker je die lijn, die grens, kan aangeven des te beter je jouw eigen behoeften kan aanvoelen en aangeven. En natuurlijk ook die van de ander kan respecteren.

Jouw grenzen kan je verdelen in 3 categorieën: rigide, losse en flexibele grenzen. Neem wat tijd om verschillende aspecten van je leven te evalueren en gebruik deze tool (van Nicole LePera) om te onderzoeken waar jouw grenzen in vallen:

Rigide

• een paar intieme/hechte relaties
• chronische angst voor afwijzing
• moeilijk om hulp te vragen
• vooral privé

Los

• pleasen van anderen
• eigenwaarde is afhankelijk van anderen
• moeilijk om nee te zeggen
• deelt veel persoonlijke details/oversharing
• chronische redder/helper/oplosser

Flexibel

• bewust van eigen gedachten, meningen en overtuigingen
• duidelijk behoeften kunnen communiceren
• deelt persoonlijke informatie proportioneel
• nee zeggen is makkelijk en accepteert dit ook van anderen
• kan emoties reguleren, staat over voor anderen

En bedenk goed: grenzen zijn er voor jou, niet voor een ander. Je stelt een grens onafhankelijk van hoe een ander hierop gaat reageren, hoe moeilijk dit ook kan zijn.

Welke soorten grenzen zijn er?

Er zijn verschillende soorten grenzen die je kan stellen.

1. Fysieke grenzen: dit zijn de grenzen die gaan over jouw lichaam. Als je losse fysieke grenzen hebt kan het zijn dat je een hyperfocus hebt op hoe je eruit ziet. Rigide grenzen kunnen er juist over gaan dat je onderdrukt wat je lichaam vraagt. Het gaat hier ook over fysiek contact en seksuele grenzen. Kan jij luisteren naar wat je lijf nodig heeft?
   
   
2. Resource grenzen: jouw tijd is beperkt. Als je losse grenzen hebt als het gaat over tijd en energie, dan kan je het gevoel hebben altijd oproepbaar te zijn. Denk maar aan werk niet van je af kunnen zetten. Of altijd paraat staan voor vrienden en familie. Te rigide ben je wanneer je een enorm strak schema hebt, en daarbij niet kan luisteren naar waar jouw behoeftes echt liggen (denk aan veel sporten terwijl je doodmoe bent).
   
   
3. Mentale/emotionele grenzen: je kan hierbij denken aan grenzen die gaan over het overnemen van emoties/gedachten of juist alles willen fixen. Of wanneer je niet openstaat voor andere denkbeelden en gevoelens.
   Bij emotionele grenzen hoort ook oversharing: te veel met anderen delen en hierin grenzeloos zijn. Denk bijvoorbeeld aan ouders die te veel met hun kinderen delen, en daarmee de zorgen bij het kind neerleggen.

Hoe stel je grenzen?

Het begint allemaal met het definiëren van jouw grenzen. En dat kan best lastig zijn, zeker als je nog geen grenzen hebt op dit moment.

Een eerste stap is het vaststellen van hoe je lichaam voelt in bepaalde situaties en met bepaalde personen.

Als je je bewust bent van deze lichamelijke sensaties, dan kan je beter aanvoelen waar jouw grenzen liggen. De truc is dus: bewust worden hoe jouw lijf reageert op mensen en situaties. Stel jezelf deze vragen:

• Wat is voor mij belangrijk?
• Wat wil ik? En wat wil ik niet?
• Wat denk ik?
• Wat voel ik? Stress, druk, verdriet, blijdschap?
• Waarom voel ik me zo?

Grenzen aangeven: hoe doe je dat?

Stap twee is om je grenzen te communiceren. En dit is vaak het moeilijkste stuk. Een grens werkt namelijk het beste als je die heel helder communiceert én consequent bent.

5 tips om grenzen aan te geven

1. Houd het bij jezelf.
   Spreek vanuit wat jij wilt, en maak geen beschuldigingen naar de ander. Leg uit wat het met jou doet, hoe jij je voelt en wat het effect is als iemand die grens overgaat. Vertel dan ook hoe de relatie positief veranderd als die grens wordt geaccepteerd.
   
2. Timing is belangrijk.
   Tijdens een heftig conflict je grenzen duidelijk aangeven heeft geen zin! Wacht totdat de emoties wat tot rust zijn gekomen, maar wacht niet te lang.
   
3. Communiceer helder en duidelijk.
   Wees vriendelijk, maar ook duidelijk. Oefenen helpt hierbij! Let hier dus ook erop dat je vanuit jezelf communiceert: ik vind, ik voel, voor mij is dit belangrijk.
   
4. Begin klein.
   Direct tegen je baas zeggen dat je dingen anders wil op werk, kan heel lastig zijn. Begin eerst klein in een veilige setting. Dat kan al zo klein zijn als een keer ‘nee’ zeggen in een email.
   
5. Houd voet bij stuk.
   Als je eenmaal je grens hebt gesteld, blijf hier dan ook bij. Dit kan onnatuurlijk voelen in het begin, omdat het nieuw is, maar zo laat je zien dat je het meent. Dit is belangrijk voor jezelf, en ook voor de ander.

Grenzen aangeven is een van de belangrijkste dingen die je kan doen om goed voor jezelf te zorgen. Als jij heldere en duidelijke grenzen hebt, dan zal je merken dat je meer zelfvertrouwen krijgt en meer in balans bent.

Hulp nodig?

Blijft het lastig om grenzen te stellen, of weet je niet waar je moet beginnen? Dat kan heel vervelend zijn. Weet dat je altijd contact kan opnemen met mij om de opties te bespreken.

Meteen op de hoogte zijn van nieuwe artikelen?

Meld je hier aan voor de nieuwsbrief van To the sky.